Het onzichtbare zichtbaar maken: Kansen en twistpunten uit samenwerkingsverbanden voor de detectie en opsporing van slachtoffers van mensenhandel

Mensenhandel blijft zowel in Nederland als wereldwijd ondergedetecteerd en ondervervolgd. Opsporingsdiensten en banken hebben elk wettelijke plichten en expertise met betrekking tot de detectie van slachtoffers van dit misdrijf, maar hun inspanningen zijn vooralsnog voornamelijk gericht op de aanpak van andere winstgevende vormen van criminaliteit, zoals witwassen en het financieren van terrorisme. Hierdoor worden de mogelijkheden die ontstaan uit samenwerkingsverbanden tussen deze publieke en private instellingen op het tevens lucratieve maar vaker meer verborgen misdrijf mensenhandel onvoldoende verkend of benut. Door de sterke punten van beide partijen te combineren binnen publiek-private samenwerkingsverbanden, kunnen opsporingsdiensten en banken bijdragen aan de proactieve detectie van slachtoffers van mensenhandel. Banken kunnen zoeken naar slachtoffers binnen realtime gegevens en melden ongebruikelijke transacties omtrent mensenhandel aan opsporingsdiensten, waardoor politie en justitie minder afhankelijk zijn van aangiften van slachtoffers en verklaringen van getuigen. Daarbij is het belangrijk dat deze partijen bewust zijn van de mogelijke twistpunten die kunnen ontstaan door de dubbele rol van banken als publieke poortwachter en private winstmaker. Dit artikel presenteert een eerste, verkennende analyse van de kansen en twistpunten die voortkomen uit publiek-private samenwerkingen aangaande mensenhandel. Het doel is om allen aan te moedigen door te gaan met het verkennen van innovatieve manieren om het veelal onzichtbare mensenhandel zichtbaarder te maken.