Beroepsoverstappen op basis van vaardigheden: een oplossing voor arbeidsmarktkrapte?

Dit artikel onderzoekt de rol van vaardigheden bij het overstappen tussen beroepen op de Nederlandse arbeidsmarkt, met als doel te bepalen in hoeverre werkenden met een alternatieve beroepsachtergrond kunnen bijdragen aan het oplossen van knelpunten in de personeelsvoorziening in specifieke beroepen. Voor leerkrachten basisonderwijs, een beroep met toenemende knelpunten, zijn alternatieven bijvoorbeeld onderwijskundigen en overige docenten en specialisten personeels- en loopbaanontwikkeling; de werkenden met dit beroep kunnen mogelijk, als extra aanbod, fricties bij leerkrachten basisonderwijs verlichten. We bepalen de vaardigheden per beroep op basis van O*NET-data en berekenen hiermee de euclidische afstand tussen beroepen qua vaardigheden: de vaardigheidsafstand. We bekijken de rol van deze afstand bij beroepswissels van werkenden in de laatste twintig jaar met behulp van schatters van de kerndichtheid. Vervolgens bekijken we welke alternatieve beroepen de problemen bij beroepen met voorspelde arbeidsmarktknelpunten mogelijk kunnen verlichten. De resultaten tonen aan dat werkenden vaker overstappen naar beroepen met een kleinere vaardigheidsafstand, wat aangeeft dat vaardigheden een belangrijke rol spelen bij beroepswissels. Daarnaast duiden we met behulp van de vaardigheidsafstand en informatie uit arbeidsmarktprognoses een aantal beroepen dat potentieel extra aanbod vormt voor verwachte knelpunten in specifieke beroepsgroepen. De bevindingen tonen aan welke beroepswissels mogelijkheden bieden om arbeidsmarktkrapte te verlichten.